---
title: "Suikertaks: je tanden merken het eerst"
date: 2026-09-04
author: "Mara van Dalen"
featured_image: "https://123wittetanden.nl/wp-content/uploads/2026/09/suikertaks-verbruiksbelasting-tanden.png"
categories:
  - name: "Start hier"
    url: "/category/uncategorized.md"
---

# Suikertaks: je tanden merken het eerst

4 september 2026

![Klant in het supermarktschap weegt twee blikjes frisdrank tegen elkaar af](https://123wittetanden.nl/wp-content/uploads/2026/09/suikertaks-verbruiksbelasting-tanden.png)Een blikje energiedrank kost in het schap ergens tussen de anderhalf en twee euro. Daar zit al belasting op, en die belasting gaat de komende jaren anders werken: niet meer per liter, maar per gram suiker. Wie het blikje pakt, betaalt dan mee aan een gezondheidsdoel dat op zijn eigen tanden begint.

Het kabinet werkt aan een suikerbelasting op voedingsmiddelen én aan een omzetting van de bestaande verbruiksbelasting op alcoholvrije dranken naar een tarief op basis van suikergehalte. De belasting op voedingsmiddelen moet vanaf 2030 jaarlijks 900 miljoen euro opleveren, [schrijft Accountancy Vanmorgen over de consultatie](https://www.accountancyvanmorgen.nl/2026/07/17/kabinet-start-consultatie-over-suikerbelasting-op-eten-en-frisdrank). Onderzoek uit onder meer het Verenigd Koninkrijk, Portugal, Ierland en Zuid-Afrika laat volgens diezelfde publicatie zien dat suikerbelastingen op dranken de suikerconsumptie omlaag brengen — doordat mensen minder suikerhoudende dranken kopen én doordat producenten hun recepten aanpassen.

## Voor het gebit is de rekensom simpeler dan voor de weegschaal

Het hele debat over de suikertaks draait om overgewicht. Dat effect is in het buitenland gemeten, maar de vertaling naar minder overgewicht blijft de moeilijkste stap: minder suiker uit dranken is niet automatisch minder calorieën in totaal. Maar er is een tweede effect dat in dat debat structureel wordt overgeslagen, en dat is de reden waarom wij deze maatregel steunen: gebitsschade hangt niet aan de hoeveelheid suiker per dag, maar aan hoe vaak per dag je gebit aan suiker en zuur wordt blootgesteld.

Dat maakt herformuleren — de kant waar deze belasting fabrikanten op duwt — voor tanden aantrekkelijker dan voor gewicht. Een frisdrank waar de helft van de suiker uit is, blijft even vaak gedronken worden, maar levert per slok minder brandstof voor de bacteriën in tandplak. Bij de weegschaal moet je gedrag veranderen; bij het gebit verandert het product zelf al iets.

## Suikervrij is niet zuurvrij, en zuur sloopt glazuur

Er zit een gat in ons eigen verhaal, en het is een groot gat. Frisdrank zonder suiker is niet automatisch vriendelijk voor je tanden. Light- en zerovarianten bevatten meestal nog steeds fosforzuur of citroenzuur, en zuur tast glazuur aan zonder dat er één gram suiker aan te pas komt. Een belasting die alleen naar suikergehalte kijkt, kan het gebit dus richting een drank duwen die op dát punt niet beter is. Wie de suikertaks als tandheelkundige winst verkoopt, moet die kanttekening erbij zetten, anders klopt het verhaal maar half.

## Vijf varianten, en het verschil zit in de details

De vijf varianten liggen er al sinds 2024, toen het kabinet ze op verzoek van de Tweede Kamer uitwerkte. Ze verschillen alleen in wat er wordt uitgezonderd: van geen enkele uitzondering tot pure vruchten- en groentesappen volledig buiten de heffing. Voor Red Bull betekent de eerste variant 14 cent per liter erbij en de vijfde 27 cent, terwijl Coca-Cola Zero Sugar juist 22 tot 9 cent goedkoper wordt, [rekende de NOS destijds voor](https://nos.nl/l/2518270). Omgerekend naar een blikje van 250 milliliter praat je over 3,5 tot 7 cent duurder. Dat is geen bedrag waar iemand zijn gedrag op aanpast — het is een bedrag waar een fabrikant zijn recept op aanpast, en dat is ook precies de bedoeling.

En daar staat de kanttekening van hierboven ineens hard in de cijfers: de drank die het meest goedkoper wordt, is de suikervrije cola. Precies de categorie waar het zuur zit en de suiker niet.

Het effect zie je pas terug bij de tandarts. De verkleuring en het gaatje van vandaag komen van de jaren ervoor, net zoals [verkleuring door koffie en thee](https://123wittetanden.nl/gele-tanden-door-koffie-en-thee/) zich langzaam opbouwt en niet na één kop zichtbaar is.

## Vier losse zoete momenten kosten meer dan één groot

Het concreetste dat je vandaag kunt doen, kost niets: tel eens hoe vaak je tussen ontbijt en avondeten iets zoets drinkt of eet. Vier losse momenten van elk een klein beetje zijn voor je gebit schadelijker dan één moment met alles bij elkaar. Schuif die momenten naar elkaar toe en spoel daarna met water. Poets niet meteen na iets zuurs maar wacht een halfuur; dat is hetzelfde principe als bij [poetsen alleen niet genoeg is voor wittere tanden](https://123wittetanden.nl/tanden-poetsen-voor-witte-tanden/).

Twee sporen lopen hier naast elkaar, en dat is makkelijk door elkaar te halen. De vijf varianten gaan alleen over de drankheffing en liggen er sinds 2024. De consultatie van deze zomer gaat daarnaast over een suikerbelasting op eetwaren, waarvoor een staffel de voorkeursoptie is. Blijft het bij de smalste drankvariant, dan verschuift er nauwelijks iets in het schap en blijft dit een begrotingspost met een gezondheidsetiket erop.